Partia Reform UK, kierowana przez Nigela Farage’a, zaprezentowała plan, którego celem jest wykluczenie obcokrajowców, w tym obywateli Unii Europejskiej, z większości świadczeń socjalnych w Wielkiej Brytanii. Zgodnie z propozycją, obywatele państw obcych, w tym ci posiadający settled status, mieliby zostać pozbawieni dostępu do zasiłków. Realizacja tego planu wymagałaby renegocjacji umowy brexitowej z Unią Europejską, co mogłoby mieć wpływ na sytuację brytyjskich imigrantów mieszkających w krajach UE.
Plan i jego konsekwencje finansowe
Według partii, wprowadzenie takich zmian przyniosłoby oszczędności sięgające 21 miliardów funtów rocznie do piątego roku ich obowiązywania. Robert Jenrick, rzecznik ds. gospodarczych Reform UK, argumentuje, że zmiana ta przyczyniłaby się do przywrócenia sprawiedliwości w systemie opieki społecznej. W swoim przemówieniu podkreślił, że jeden na sześciu beneficjentów zasiłku Universal Credit nie jest obywatelem brytyjskim ani irlandzkim. Zasugerował, że środki te powinny być przeznaczone na poprawę warunków życia Brytyjczyków.
Reform UK przygotowywało 50-stronicowy plan przez sześć miesięcy, twierdząc, że pozwoli to zaoszczędzić łącznie 50 miliardów funtów rocznie. W planie zawarto również program „zasiłek do pracy”, który wymagałby od osób pobierających świadczenia przez ponad rok, aby przepracowały 20 godzin tygodniowo na rzecz lokalnej społeczności.
Reakcje i potencjalne skutki polityczne
Propozycje Reform UK spotkały się z krytyką ze strony Partii Pracy, która zaznacza, że większość migrantów i tak nie ma dostępu do zasiłków. Konserwatyści określili plany jako „sklecone na kolanie”. Pomimo to, Jenrick podkreśla potrzebę zmiany podejścia do imigracji i opieki społecznej.
Zmiany te dotknęłyby obywateli UE ze statusem osiedlenia, którzy mają bezterminowe prawo do życia, pracy i nauki w Wielkiej Brytanii. Renegocjacja umowy brexitowej byłaby konieczna, co mogłoby wpłynąć na prawa Brytyjczyków w UE. Reform UK szacuje, że do 2029 roku około 1,5 miliona dorosłych niebędących obywatelami brytyjskimi otrzymywałoby Universal Credit, a około 215 000 pobierałoby Personal Independence Payment (PIP).
Potencjalne skutki społeczne
Propozycje zakładają ograniczenie obcokrajowcom dostępu do niemal wszystkich świadczeń socjalnych, w tym zasiłku mieszkaniowego, dodatku emerytalnego, zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku na dziecko, bezpłatnej opieki nad dziećmi oraz zasiłków chorobowych i dla osób z niepełnosprawnościami. Jedynie niewielka liczba wyjątków, takich jak renty dla wdów wojennych oraz odszkodowania dla Sił Zbrojnych, byłaby nadal dostępna dla obcokrajowców.
Reform UK rozważa również potencjalny koszt 500 milionów funtów w przypadku, gdyby brytyjscy emigranci zaczęli wracać z UE do kraju w odpowiedzi na możliwy odwet ze strony Unii. Według danych z 2025 roku, ponad milion osób pobierających Universal Credit urodziło się za granicą, w tym około 700 000 to obywatele UE, którzy przybyli do Wielkiej Brytanii przed Brexitem.
